တခ်ိန္က အမဲနယ္ေျမ ျဖစ္ခဲ့တဲ့ရြာက ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈ ေႏွာင့္ေႏွးေနဆဲပါ

ဦးျမာ

ဒီးေမာ့ဆိုၿမိဳ႕ရဲ႕ အေရွ႕ဘက္ျခမ္းရွိ ကယားလူမ်ိဳးေတြေနထိုင္ၾကတဲ့ ဘိုးလ်ားေက်းရြာကို ဆိုင္ကယ္နဲ႕ တစ္နာရီေလာက္အၾကာေမာင္းၿပီး အလည္တေခါက္ထြက္ခဲ့ျဖစ္ပါတယ္။ အဲဒီရြာကို ဒီးေမာ့ဆိုကေန ေဒါတမႀကီးဘက္ကိုသြားတဲ့လမ္းဘက္ကိုသြားတဲ့လမ္းကေန ေဒါေလာခူရြာအေရာက္မွာဘဲ လမ္းခြဲေလးကေန ဆက္သြားရပါတယ္။

၎ေက်းရြာရွိ ေဒသခံျပည္သူဟာ တစ္ႏိုင္တစ္ပိုင္ လုပ္ငန္းမ်ား ျဖစ္တ့ဲ ေတာင္ယာ၊ လယ္ယာကိုသာ စားဝတ္ေနေရးအတြက္ အဓိကထား လုပ္ကိုင္ေနၾကတာကိုလည္း ေတြ႔ျမင္ခ့ဲရပါတယ္။

မနက္ခင္းေလးရဲ႕ ရြာအဝင္မွာဆို ၾကက္တြန္သံ ဌက္ေအာ္သံေတြႏွင့္အတူ ၾကားေနရ၊ ျမင္ေနရတာက စပါးေထာင္းသူကေထာင္း၊ ပဲၾကမ္းေထာင္းသူကေထာင္း၊ ဝက္စာလုပ္သူလုပ္၊ ေရခပ္သူခပ္ ျမင္ေတြ႕လိုက္ရပါတယ္။

၎ေက်းရြာဟာ ကယားလူမ်ိဳးတို႔ရဲ႕ ရိုးရာတစ္ခု တံခြန္တိုင္ကို ကိုးကြယ္ၾကတ့ဲ ေက်းရြာေလး ျဖစ္ပါတယ္။ ၁၉၉၀ခုႏွစ္မွ ခ.လ.ရ (၇၂) တပ္ရင္းမွ ေစတီတစ္ဆူ လာေရာက္တည္ေပးရာမွ မိမိတို႔ကိုယ္ကို ဗုဒၶဘာသာအျဖစ္ ခံယူခ့ဲၾကတာျဖစ္ပါတယ္။

သို႔ေပမ့ဲလည္း ယခင္ကကိုးကြယ္ခဲ့တဲ့ အစဥ္အလာကိုလည္း ဘိုးဘြားစဥ္ဆက္ မိရိုးဖလာအရ မစြန္႔လႊတ္ပဲ ယေန႔အခ်ိန္ထိ ထိန္းသိမ္းေနၾကတာကို ေတြ႔ရပါတယ္။

ဒါ့အျပင္ ကယားရိုးရာကိုလည္း ထိန္းသိမ္းလာဆဲ ျဖစ္တ့ဲေက်းရြာေလး ျဖစ္တယ္လို႔ ေျပာရင္လည္း မွားဖြယ္မရွိပါဘူး။

အရင္ ေရွးက ဝတ္ဆင္ခဲ့ၾကတဲ့ ဝတ္စားဆင္ယင္မႈေတြလည္း တစိတ္တပိုင္း ေတြ႕ေနျမင္ေနရပါေသးတယ္။ ဥပမာဆိုရလွ်င္ အမ်ိဳးသမီးေတြ ဒူးႀကီးေတြနဲ႕ ဝတ္စားယင္မႈေတြလိုပါ။

သူတို႕ရြာဟာလည္း တခ်ိန္က အမဲနယ္ေျမအျဖစ္နဲ႕ သတ္မွတ္ထားခံရတဲ့ ရြာတစ္ရြာထဲမွာလည္းပါပါတယ္။ အရင္ကဆိုလွ်င္ ရြာမွာ ေက်းရြာဥကၠဌ လုပ္ဖို႕ ေၾကာက္ေနၾကရတယ္လို႕ ရြာမိရြာဖ ဦးေစရယ္က ေျပာပါတယ္။

ကရင္နီအမ်ိဳးသားတိုးတက္ေရးပါတီ (KNPP) နဲ႔ ျပည္နယ္အစိုးရတို႔ အပစ္ခတ္ရပ္စဲေရး မယူခင္ကာလအတြင္းမွာ ကယားျပည္နယ္မွာ တိုက္ပြဲေတြနဲ႔ ရင္ဆိုင္ေနရတ့ဲအျပင္ လက္နက္ကိုင္မ်ားက ေပၚတာထမ္းရန္ အမ်ိဳးသားမ်ားက မၾကာခန ေခၚေဆာင္သြားျခင္း ခံရပါတယ္။

အ့ဲဒီအခ်ိန္ေတြမွာဆိုရင္ ေက်းရြာေနရပ္မိရပ္ဖမ်ားက ေက်းရြာအုပ္ခ်ဳပ္ေရး(ဥကၠဌ) လုပ္ဖို႔ ေၾကာက္ေနခ့ဲၾကပါတယ္။ ဘိုးလ်ားေက်းရြာရွိ ဦးေစရယ္ကေတာ့ သူႀကံဳေတြ႕ခ့ဲရတ့ဲ အျဖစ္အပ်က္ေလးကို အခုလို ေျပာျပပါတယ္။

“က်ေတာ္တို႔ကို ထုိးတာေတြ ကန္တာေတြဆိုရင္ေတာ့ အမ်ားႀကီးပဲ။ က်ေတာ္ကိုယ္တိုင္လည္း ခံဖူးတယ္ က်ေတာ့္ကို ေဘာလံုးကြင္းထဲမွာ ႀကိဳးနဲ႔ခ်ည္ထားၿပီးေတာ့ မိုးေရထဲမွာ တေနကုန္ထားတယ္။”လို႕ ေျပာပါတယ္။

ဘိုးလ်ားေက်းရြာကို ၁၉၅၇ ခုႏွစ္မွာ အိမ္ေျခ (၄) အိမ္ျဖင့္သာ စတင္တည္ေထာင္ခ့ဲတာျဖစ္ၿပီး ယခုခ်ိန္မွာေတာ့ အိမ္ေျခေပါင္း (၅၄) အိမ္အထိ တည္ရွိလာေနတာကို ေတြ႔ရပါတယ္။ ၁၉၉၆ ခုႏွစ္မွာေတာ့ တစ္ျပည္နယ္လံုး ႀကံဳေတြ႔ေနၾကရတ့ဲ ျဖတ္ေလးျဖတ္မွာ ဘိုးလ်ားေက်းရြာလည္း ထြက္ေျပးတိမ္းေရွာင္ခ့ဲရတာ ျဖစ္ပါတယ္။

ျဖတ္ေလးျဖတ္မွာ ဘိုးလ်ားေက်းရြာဟာ မီးရွိဳ႕ ဖ်က္ဆီးခံခ့ဲရတာျဖစ္ပါတယ္။ ၁၉၉၈ ခုႏွစ္မွာ မိုးေခါင္မႈေၾကာင့္ ရြာလံုးကြ်တ္ အစာငတ္ျခင္းျဖင့္ ႀကံဳေတြ႔ခ့ဲရတယ္လို႔လည္း သိရပါတယ္။

၂၀၀၀ ခုႏွစ္မွာ ႏိုင္ငံေရးအေျခအေန အနည္းငယ္တည္ၿငိမ္လာမႈေၾကာင့္ ေနရပ္ကို ျပန္လာေနၾကၿပီး ေက်းရြာဖြံ႔ၿဖိဳးေရးလုပ္ငန္းေတြကို ကိုယ္ထူကိုယ္ထအေနနဲ႔ တျဖည္းျဖည္းလုပ္ကိုင္ႏို္င္လာၾကတယ္လို႔ သိရပါတယ္္။

ယခုအခ်ိန္မွာေတာ့ ဘိုးလ်ားေက်းရြာမွာ အ.မ.က ေက်ာင္းခြဲအေနျဖင့္ အစိုးရမွ မူလတန္းေက်ာင္းတစ္ေက်ာင္း ထားရွိေပးၿပီး ၂၀၁၃ ခုႏွစ္မွာေတာ့ ေက်းလက္က်န္းမာေရး ဌာနခြဲအျဖစ္ ေဆးေပးခန္းတစ္လံုး တည္ေဆာက္ေပးထားတာကို ေတြ႔ျမင္ေနရပါတယ္။

မူလတန္းေက်ာင္းခြဲ ရွိေနေသာ္လည္း ဝန္ထမ္းအင္အားႏွင့္ ကေလးဦးေရ ညီမွ်မႈ မရွိတ့ဲအတြက္ ဝန္ထမ္းအင္အားလံုေလာက္ေစခ်င္ေၾကာင္းကိုလည္း ေဒသခံမ်ားက ေျပာဆိုၾကပါတယ္။

ေက်းလက္ေန ျပည္သူမ်ားအေနျဖင့္ ကေလးမ်ားကို ၿမိဳ႕ေပၚေက်ာင္းထားေပးရန္ အခက္အခဲရွိတ့ဲအတြက္ ေက်းလက္ေတြမွာ ဝန္ထမ္းေတြကို အလံုအေလာက္ခ်ေပးေစလိုတယ္လို႔ ဘိုးလ်ားေက်းရြာမွ ရြာမိရြာဖျဖစ္တဲ့ ဦးႏိုရယ္က ေျပာပါတယ္။

“ပညာမတတ္တာေတြ အမ်ားႀကီးရွိတယ္ေလ မိဘေတြ မတတ္ႏိုင္တာလည္း ရွိတယ္ ေဘာ္ဒါေဆာင္ ထားမယ္ဆိုရင္ တစ္လကို ဘယ္ေလာက္ဘယ္ေလာက္ ဆိုၿပီးေတာ့ မေပးႏိုင္ေတာ့ အခက္ခဲေတြ အမ်ားႀကီး ရွိသြားတယ္ေလ။”လို႕ ေျပာပါတယ္။

လူငယ္မ်ားဟာ ပညာဆက္လက္ဆည္းပူးႏိုင္ဖို႔ အခက္အခဲေတြ မ်ားစြာ ရွိေနတ့ဲအတြက္ ပညာေရးကို မူလတန္းအထိသာ အမ်ားစုေတြ႕ျမင္ရပါတယ္။ ေဒသဖြံ႔ၿဖိဳးေရးအတြက္ လုပ္ေဆာင္ဖို႔ တစ္ျခားေသာ လူမႈအသင္းအဖြဲ႔မ်ားနဲ႔ ခ်ိတ္ဆက္ရာမွာ အခက္အခဲေတြ မ်ားစြာရွိေနတယ္လို႔ လူငယ္တစ္ဦးျဖစ္တ့ဲ ေမာ္ေဆာ္မိုးက ေျပာပါတယ္။

ဘိုးလ်ားေက်းရြာမွာေတာ့ အစိုးရမွ ခ်ထားေပးတ့ဲ ေက်းလက္က်န္းမာေရး ဌာနခြဲရွိေပမ့ဲ တာဝန္က်ဝန္ထမ္းမ်ားက အခ်ိန္ျပည့္ေနထိုင္ေပးျခင္း မရွိတ့ဲအတြက္ အခက္ခဲေတြ ရွိတယ္လို႔လည္း ေဒသခံေတြက ေျပာဆိုၾကပါတယ္။

ေဒသခံေတြ အေရးေပၚျဖစ္အေျခအေနနဲ႔ ႀကံဳေတြ႔ရလွ်င္ ေက်းရြာနဲ႔ အနီးဆံုးျဖစ္တ့ဲ ကရင္နီေက်းလက္က်န္းမာေရးရံုးကို သြားေရာက္ကုသၾကတယ္လို႔ သိရပါတယ္။

″က်ေတာ္္တို႔ အေရးေပၚျဖစ္ရင္ေတာ့ အရင္ဆံုး ကရင္နီ က်န္းမာေရးရံုးကိုပဲ ေျပးသြားတယ္။ အ့ဲမွာ ႏိုင္ရင္ ၾကည့္ေပးတယ္ မႏိုင္ရင္ေတာ့ ဒီးေမာဆို ေဆးရံုကို ပို႔ေပးတယ္။ ″လို႔ ဦးႏိုရယ္ ယခုလက္ရွိ ႀကံဳေနရတ့ဲ ေက်းရြာက က်န္းမာေရးေစာင့္ေရွာက္မႈ အေျခအေနကို ရွင္းျပပါတယ္။

ေက်းရြာဖြံ႔ၿဖိဳးေရးအတြက္ လူမႈအသင္းအဖြ႔ဲတစ္ခ်ိဳ႔က အေထာက္အပ့ံပစၥည္းမ်ား လာေရာက္ေထာက္ပ့ံေပးေသာ္လည္း ပစၥည္းအသံုးျပဳပံုမ်ားကို ျပန္လည္စစ္ေဆးျခင္းမ်ား မျပဳလုပ္ေပးတ့ဲအတြက္ တခါတရံ ၎ပစၥည္းမ်ားေၾကာင့္ ေက်းရြာမ်ား ဒုကၡေရာက္တာေတြ ရွိခ့ဲဖူးတယ္လို႔ သိရပါတယ္။

″ ရွိတယ္ေလ အရင္တေလာက အိမ္မီးေလာင္တာလည္း ဆိုလာျပားကေန ေလ်ာ့ျဖစ္တာလို႔ ေျပာတယ္ေလ။ စိုးရိမ္တာေပါ့ ဒါေပမ့ဲ လက္ေတြ႔အခုလို ျမင္ရေတာ့ တခ်ိဳ႔ဆို မသံုးရဲေတာ့ဘူး ျဖဳတ္ခ်လိုက္တယ္ အ့ဲလိုလုပ္တယ္ ″ လို႔ ၎တို႔ ႀကံဳေတြ႔ခ့ဲပံုနဲ႔ ပတ္သက္ၿပီး ဦးႏိုရယ္က ရွင္းျပပါတယ္။

မီးလင္းေရးအတြက္ ေဆာင္ရြက္ေနေပမ့ဲ ဘိုးလ်ားေက်းရြာမွာေတာ့ မီးတိုင္မ်ား စိုက္ထူထားျခင္းမရွိေသးပါဘူး။ ဘိုးလ်ားေက်းရြာကိုယ္စား ဦးႏိုရယ္ရဲ႔ အစိုးရထံ ေတာင္းဆိုခ်က္ကေတာ့ ေက်းရြာဖြံ႔ၿဖိဳးေရးအတြက္ မရွိမျဖစ္ လိုအပ္ေနတ့ဲ လွ်ပ္စစ္မီးကို ခ်ေပးေစလိုတယ္လို႔ ေျပာဆိုသြားပါတယ္။

ဒါကေတာ့ တခ်ိန္က အမဲနယ္ေျမျဖစ္ခဲ့ဖူးတဲ့ ေက်းရြာေတြထဲက ရြာတစ္ရြာကို ေရာက္သြားခ်ိန္ ေတြ႕လိုက္ရတဲ့ အေျခအေနမွန္ေတြကို ေရးသားတင္ျပလိုက္ျခင္းပဲ ျဖစ္ပါတယ္။ ၂၀၁၀ ေရြးေကာက္ပြဲအထိ ဘိုးလ်ားရြာက အမဲနယ္ေျမအျဖစ္ပဲ ျဖစ္ပါေသးတယ္။ အဲဒီေရြးေကာက္ပြဲ ေနာက္ပိုင္းမွာမွ တက္လာတဲ့ အစိုးရေတြက ပညာေရးႏွင့္ ေက်းလက္ေဆးေပးခန္းကို စတင္တည္ေဆာက္ လာေပးခဲ့တာ ျဖစ္ပါတယ္။

ေဒသဖြံ႕ၿဖိဳးေရးလုပ္ငန္းလုပ္ကိုင္ေဆာင္ရြက္ေနၾကတဲ့သူေတြကလည္း ၂၀၁၀ ေနာက္ပိုင္းတြင္မွသာလွ်င္ စတင္ဝင္ေရာက္လာခဲ့ၾကတာျဖစ္ပါတယ္။

၂၀၁၂ ခုႏွစ္ အစိုးရႏွင့္ တိုင္းရင္းသားလက္နက္ကိုင္အဖြဲ႕အစည္းျဖစ္တဲ့ ကရင္နီအမ်ိဳးသားတိုးတက္ေရးပါတီ တို႕ ျပည္နယ္အဆင့္ ပစ္ခတ္ရပ္စဲေရး လက္မွတ္ထိုးၿပီးေနာက္ အေျခအေန အနည္းငယ္ ေျပာင္းလဲလာခဲ့ျခင္းပဲျဖစ္ပါတယ္။

ႏွစ္ေပါင္း ၆၀ အတြင္း ကိုယ္ထူကိုယ္ထ ျဖစ္တည္လာခဲ့တဲ့ ေက်းရြာေတြမွာေတာ့ ဖြံ႕ၿဖိဳးမႈအပိုင္း ေႏွာင့္ေႏွးေနဆဲပါပဲ။

Comments

comments