လင်းသန့် ကယားပြည်နယ်မော်ချီးဒေသမှာ ထွက်ရှိသော ခဲတ္တု မစ်ထရစ်တန်ချိန် ၄၂ တန်ကို သက်ဆိုင်ရာတာဝန်ရှိသူများမှ လက်မှတ်ထိုးထားသော စာရွက်စာတမ်းအတုဖြင့် လိမ်လည်ကာ တရားမဝင်သယ်ဆောင်သွားမှု ဩဂုတ်လ ၁၈ ရက်နေ့က ဖြစ်ပွားခဲ့သည်။ ရှမ်းပြည်နယ် ပင်လောင်းမြို့နယ်၊ နောင်တရားနယ်မြေရဲစခန်း၊ တီကျစ်ရဲကင်းစခန်းအရှေ့တွင် ခဲမဖြူ/အဖြိုက်နက်ရှီးလိုက်ရောရာသတ္တုများကို တင်ဆောင်လာသော ယာဉ် နှစ်စီးအား ရပ်တန့် စစ်ဆေးခဲ့ရာမှ တွေ့ရှိခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။  သန်းမောင်ဝေ မောင်းနှင်းပြီး ကိုဦးလိုက်ပါလာသော ခဲပြာရောင် 2C-2480 ၁ဝ ဘီးယာဉ်ပေါ်တွင် ကိုလာဆာလာအိတ် (၄၃၀) မက်ထရစ်တန် ၂၁ တန်နှင့် ကိုပိန်မောင်းနှင်ပြီး မျိုးဇော်လိုက်ပါလာသော ဖြူဝါကြား 3C-၄၇၃ဝ (၁၂) ဘီးယာဉ် ပေါ်တွင် ကိုလာဆာလာအိတ် (၄၃၀) မက်ထရစ်တန် […]

မူအက်စတာ  မိုးရာသီရဲ့မနက်ခင်းလေးတစ်ခုမှာ ကယားပြည်နယ်ရဲ့အနောက်ဘက်ခြမ်း ဒီးမော့ဆို – တောင်ငူလမ်းခွဲလေးကို ကားလမ်းမကြီးအတိုင်းဆင်းပြီး ပန်ပက်လမ်းခွဲကိုခရီးဆက်ခဲ့ပါတယ်။ ဒီလမ်းကတော့ ကယားပြည်နယ်နဲ့ ရှမ်းနယ်စပ်ဘက် အနောက်ကယန်းဒေသဘက်သွားတဲ့ လမ်းပဲဖြစ်ပါတယ်။ အနောက်ကယန်းဒေသဆို နာမည်ကြီး တဲ့ ဘိန်းစိုက်ပျိုးရေးနဲ့ အသက်မွေးဝမ်းကျောင်းကြတဲ့ ဒေသပါပဲ။  အဲဒီကိုသွားဖို့ဆို ဒီးမော့ဆိုမြို့နယ် ပန်ပက်လမ်းခွဲမှာ မခွဲရသေးပဲ ရှေ့အနည်းငယ်ဆက်သွားရင် ရှေ့မှာ ပီကင်း-လိုပူလမ်းခွဲဆိုပြီး ဆိုင်းဘုတ်တပ်ထားတာ ရှိပါတယ်။ အဲ့နေရာမှာပဲ ခွဲဆင်းလိုက်ရပါမယ်။  ပီကင်း-လိုပူလမ်းခွဲ ကားလမ်းလေးအတိုင်း တောင်ယာတွေပဲတွေ့ရပါ  အချို့နေရာတွေမှာ ကျေးရွာလေးတွေကို ဖြတ်သွားရပါတယ်။ ကားလေးနဲ့အတော်လေး  သွားပြီးတဲ့နောက်မှာ “ဒီးမော့ဆိုမြို့မှ နှုတ်ခွန်းဆက်သပါ၏ ” “ဖယ်ခုံမြို့နယ်အစ၊ ဖယ်ခုံမြို့နယ်မှ  ကြိုဆိုပါ၏” ဆိုတဲ့ ဆိုင်းဘုတ်လေးက လမ်းဘေး ဝဲ ယာတွေမှာ ကြိုဆိုနေပါတယ်။  […]

စူးမယ် ဒုက္ခသည်များ ပြန်လည်နေရာချထားရေးတွင် နိုင်ငံသားဖြစ်မှုသည် အရေးကြီးသော အချက်ဖြစ်ပြီး နိုင်ငံသားဖြစ်ရေး ဥပဒေအကြောင်းအရ ကောင်းမွန်သော်လည်း လက်တွေ့ အကောင်အထည်ဖော်သည့်နေရာတွင် အားနည်းကြောင်း ကယား(ကရင်နီ) အရပ်ဖက် လူမှုအဖွဲ့အစည်းများက သဘောထား ထုတ်ပြန်လိုက်သည်။ မြန်မာနိုင်ငံတွင် ၁၉၈၂ခုနှစ်တွင် ထုတ်လိုက်သည့် အက်ဥပဒေတွင် မိဘနှစ်ပါးသည် မြန်မာနိုင်ငံ တိုင်းရင်းသားဖြစ်လျှင် အလိုအလျောက် နိုင်ငံသား ဖြစ်သည်ဆိုသည့်အချက် ပါရှိနေသောကြောင့် စစ်ရှောင် (IDP)နှင့် ဒုက္ခသည်စခန်းရှိ ကလေးများသည် ပြည်တွင်းစစ်ကြောင့် တိုင်းတပါးသို့ ရောက်ရှိသွားသူများအပါအဝင် အကျုံးဝင်ကြောင်း သိရသည်။ ထို့ကြောင့် ၎င်းတို့ကို စိစစ်ချက် လုပ်စရာမလိုပဲ မြန်မာနိုင်ငံသား မိဘနှစ်ပါးက တိုင်းရင်းသား ဖြစ်သောကြောင့် လူတိုင်း ထောက်ခံပေးနိုင်ကြောင်း KnRRRWG ( Karenni […]

ထျိုးမြာ ဘီလူးချောင်းရေ၏ ဆိုးကျိုးများကို ရှမ်းပြည်နယ်ထက် ကယားပြည်နယ်ရှိ လူထုများက နှစ်ဆပို၍ အသုံးပြုနေကြရကြောင်း ကယန်းမျိုးဆက်သစ်လူငယ်မှ ဒေးဗစ်ဒီးဒီကပြောကြားလိုက်သည်။ ယခင်က ကြည်လင်သန့်ရှင်းသော ဘီလူးချောင်းရေသည် ယခုအချိန်၌ ရှမ်းပြည်ဘက်မှအစပြု၍ တောင်ယာ၊ လယ်ယာလုပ်ကိုင်ရာတွင်သုံးစွဲသော ဓာတုဓါတ်မြေဩဇာအပါအဝင် ပိုးသတ်ဆေးများသုံးစွဲမှုများပြားလာသဖြင့် ဘီလူးချောင်းအတွင်း စီးဆင်းလာသော ရေများသုံးစွဲမှုခြင်းက လူထုအတွက် ကျန်းမာရေး ပြဿနာများကို ပိုမိုရင်ဆိုင်ကြုံနေရကြောင်း ၎င်းက ပြောသည်။ “အပေါ်ကနေကြည့်မယ်ဆိုရင် အင်းကနေ စတာပေါ့နော။ အင်းကနေစသုံးတဲ့ ပိုးသတ်ဆေးကိစ္စ၊ ဓာတုမြေဩဇာကိစ္စတွေ ၊ နောက်တစ်ဘက်မှာပြန်ကြည့် တီကျစ်ကျောက်မီးသွင်းစက်ရုံကနေ စွန့်ပစ်တဲ့ အညစ်အကြေးတွေ အဲ့ဖက်မှာဆိုရင် ခန့်မှန်းခြေ ဂါလံတစ်သိန်းဝန်းကျင်ရှိတယ်။ အဲ့ဒါကလည်း ဘီလူးချောင်းထဲမှာပဲ စွန့်တယ်။ ပြီးရင်ကျောက်မီးသွေးစက်ရုံကနေ ထွက်တဲ့ပြာတွေကို ဘီလူးချောင်းထဲမှာပဲ စွန့်ပစ်တယ်။ အဲ့ကနေစီးလာတဲ့ […]

ကျော်ထင်အောင် (ဒုတိယအကြိမ် ကယားပြည်နယ်လွှတ်တော်၏ ကော်မတီများကို လေ့လာခြင်း) —————————— ဒုတိယအကြိမ် ကယားပြည်နယ်လွှတ်တော်မှ ၂၀၁၆ ခုနှစ်အတွင်း ကော်မတီ ( ၆ ) ခု ဖွဲ့စည်းခဲ့သည်ကို လေ့လာတွေ့ရှိရပါသည်။ သို့သော် ကော်မတီများ၏ လုပ်ဆောင်နိုင်မှုစွမ်းရည်မှာ အားရကျေနပ်ဖွယ်ရာ မတွေ့ရပေ။ တိုင်းရင်းသားလူမျိုးများအရေးဆိုင်ရာ ကော်မတီ အနေဖြင့် ကယားပြည်နယ်အတွင်းရှိ ဌာနေ တိုင်းရင်းသားများ၏အရေးအတွက် ကျေနပ်ဖွယ်ရာ စွမ်းဆောင်မှု မတွေ့ရပေ။ ဥပဒေပြုရေးဆိုင်ရာ ကော်မတီ အနေဖြင့် တစ်နှစ်ကျော်ကာလ ( ၂၀၁ရ ခုနှစ်၊ ဇူလိုင်လ ၂၁ ရက် )မှသာ ကယားပြည်နယ်၊ ပြတိုက်နှင့် စာကြည့်တိုက်ဥပဒေ ကို ဒုတိယအကြိမ် ကယားပြည်နယ်လွှတ်တော်၏ ပထမဆုံး ဥပဒေ […]

ထျိုးမြာ ကယား(ကရင်နီ)ပြည်နယ်ရှိ အများပြည်သူများမှ သောက်ရေ/သုံးရေအတွက် အဓိကသုံးစွဲလျှက်ရှိသော ဘီလူးချောင်း၌ လူထုအားလုံးပူးပေါင်းပါဝင်နိုင်သော အမှိုက်ကောက်စနစ်များကို တစ်လလျှင်တစ်ကြိမ်ပြုလုပ်လျှက်ရှိကြောင်း ကယားပြည်နယ်သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးကော်မတီအဖွဲ့ဝင် ခွန်းမြင့်နိုင်က ပြောသည်။ ထို့အပြင် သယံဇာတနှင့် သဘာဝပတ်ဝန်းကျင်ထိန်းသိမ်းရေးဝန်ကြီးဌာန ဝန်ကြီးဦးတီရယ်နှင့်အတူ လူထုပူးပေါင်းပါဝင်သော တတိယအကြိမ်မြောက် အမှိုက်ကောက်ခြင်း လူထုလှုပ်ရှားမှုကို ဩဂုတ်လ ၁၂ ရက်နေ့က ဘီလူးချောင်းအတွင်းနှင့် ကမ်းဘေးဝဲယာတို့တွင် ရေမှော်များ၊ ဒိုက်သရိုက်များ၊ အမှိုက်များကို စုပေါင်းသန့်ရှင်းရေး ဆောင်ရွက်ခဲ့ကြကြောင်း သိရသည်။ ဘီလူးချောင်းနှင့်ပတ်သက်၍ လွိုင်ကော်မြို့ပေါ်ရပ်ကွက်အတွင်း ဖြတ်သန်းစီးဆင်းသွားသည့် ဘီလူးချောင်း၏ ဘေးကမ်းပါး ဝဲယာ နှစ်ဖက်တွင် စည်းကမ်းမဲ့ ကျုးလွန်မှုများမရှိစေရေးနှင့် ချောင်း သာယာလှပစေရေးတို့အတွက် ဆည်မြောင်းဥပဒေများအရ မည်ကဲ့သို့ ထိန်းသိမ်းကာကွယ်စီမံဆောင်ရွက်ထားသည်ကို သိရှိလိုကြောင်းကိုလည်း ပြည်နယ်လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ် မဲဆန္ဒနယ်အမှတ်(၁) (လက်ရှိစည်ပင်သာယာရေးနှင့် လူမှုရေးဝန်ကြီး)ဒေါက်တာအောင်ကျော်ဌေးက […]

ကန္တာရဝတီတိုင်း(မ်) ကယားပြည်နယ်အတွင်းရှိ စိုက်ပျိုးရေးလုပ်ကိုင်နေသော တောင်သူဦးကြီးများသည် ယင်းတို့၏ မြေယာပိုင်ဆိုင်မှုပုံစံအမျိုးမျိုးနှင့် အစဉ်တစ်ဆက်လုပ်ကိုင် လာခဲ့ကြသည်။ အများစုမှာ ဘိုဘောင်စဉ်ဆက် အသိအမှတ်ပြုမှုနှင့်သာ လုပ်ကိုင်ခဲ့သည်။ သို့သော် ခေတ်ကာလအခြေအနေက မြေယာများနှင့် ပတ်သက်၍ ဥပဒေများ ရေးဆွဲ၊ ပြင်ဆင်မှုများ ပြုလုပ်လာနေပြီဖြစ်သည်။ ထို့ကြောင့် ခေတ်ကာလအခြေအနေနှင့် လိုက်လျောညီထွေစွာ သမရိုးကျနည်းလမ်းမှ ဥပဒေဘောင်အတွင်း လုပ်ကိုင်ခြင်းသည် လက်ရှိနိုင်ငံရေးအခြေအနေနှင့် တောင်သူများရင်ဆိုင်နေရသော မြေယာပြဿနာများကို ကျော်လွှာနိုင်မည်ဖြစ်သည်။ မြေယာပုံစံများအနက် လယ်ယာမြေ လုပ်ပိုင်ခွင့်လက်မှတ် ပုံစံ(၇) ရရှိရေးအတွက် လျှောက်ထားခြင်းအပေါ် ကန္တာရဝတီတိုင်း(မ်)၏ စာဖတ်ပရိသတ်များအတွက် ရေးသားဖေါ်ပြပေးလိုက်ရပါသည်။ အမှန်စင်စစ် လယ်ယာမြေ လုပ်ပိုင်ခွင့်ပြု လက်မှတ် ပုံစံ(၇) ရရှိရေးအတွက် ပုံစံ(၁၀၅) လျှောက်ထားရန်သို့မဟုတ် ပုံစံ (၁၀၅)ကို ရှေးဦးစွာ […]

ကန္တာရဝတီတိုင်း(မ်) ဘိန်းစိုက်ပျိုးရာတွင် ဘိန်းစိုက်တောင်သူများက ရဲတပ်ဖွဲ့နှင့် လက်နက်ကိုင်များကို အခွန်းပေးဆောင်ရကြောင်း လွိုင်ကော်ပြည်သူ့လွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်မှ ပြည်သူ့လွှတ်တော်အစည်းအဝေးတွင် ဝင်ရောက်ဆွေးနွေးပြောဆိုခဲ့ရာတွင် တပ်မတော်သားလွှတ်တော်ကိုယ်စားလှယ်မှ ကန့်ကွက်ပြောဆိုခဲ့ခြင်းနှင့် အဆိုပါ ဆွေးနွေးချက်စကားအချို့အား လွှတ်တော်က ပယ်ဖျက်ခဲ့ခြင်းအပေါ် အမှန်တရားကို လွှတ်တော်တွင် ပြောကြားခွင့် မရှိဟု ၎င်းက ဝေဖန်လိုက်ခြင်း ဖြစ်သည်။ ဩဂုတ် ၁၈ ရက်တွင် ကျင်းပသော ပြည်သူ့လွှတ်တော်အစည်းအဝေးတွင် ဒေါက်တာခင်စည်သူက မြန်မာနိုင်ငံ၌ ဘိန်းစိုက် တောင်သူများအား ဘိန်းမစိုက်ပျိုးဘဲ ဘဝရပ်တည်ရေးနိုင်ငံတော်မှအမျိုးသားရေး တာဝန် အဖြစ် စနစ်တကျစီမံကိန်းများ ချမှတ် အကောင်အထည်ဖော်ပေးရန် အစီအစဉ်ရှိ၊ မရှိ မေးမြန်းရာတွင် မေးခွန်းဖြေကြးသူမှ မတ်တပ်ရပ်ကန့်ကွက်ခဲ့ခြင်း ဖြစ်သည်။ ‘‘ဘိန်းစိုက်တောင်သူများက ဒေသဆိုင်ရာအဖွဲ့အစည်းအချို့၊ လက်နက်ကိုင်အဖွဲ့အစည်းများ ဖြစ်ကြတဲ့ ရဲ၊ တပ်မတော်၊ […]

ဖယ်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီဆိုသည်မှာ ဖယ်ဒရယ်နှင့် ဒီမိုကရေစီကိုပေါင်းစပ်ထားသော စနစ်တစ်ခုသာဖြစ်ပေသည်။ ထိုစနစ်သည် မြန်မာနိုင်ငံလို တိုင်းရင်းသားလူမျိုးစုများသော နိုင်ငံမျိုးအတွက် အလွန်အသုံးတည့်နိုင်သလို အားနည်းချက်များလည်း ရှိပါလိမ့်မည်။ အကောင်အထည်ဖော်သည့် အင်စတီကျူးရှင်းများ အပေါ်၌သာ မူတည်နေမည်ဖြစ်ပါသည်။ ဗဟိုချုပ်ကိုင်မှုလျော့ချခြင်း (Decentralization) ဆိုသည်မှာက ဖယ်ဒရယ် ဒီမိုကရေစီစနစ်အောက်က လုပ်ငန်းစဉ်တစ်ခုသာဖြစ်ပြီး ဖယ်ဒရယ်ဒီမိုကရေစီစနစ် အောင်မြင်ဖို့အတွက် အဓိကကျဆုံးသော လုပ်ငန်းစဉ် တစ်ရပ်ပင်ဖြစ်ပေလိမ့်မည်။ ဗဟိုချုပ်ကိုင်မှု လျော့ချရေး လုပ်ငန်းစဉ်တွင်လည်း ကဏ္ဍ(၃)ခု ရှိပြီး ၎င်းတို့မှာ- (၁) နိုင်ငံရေးအရ ဗဟိုချုပ်ကိုင်မှု လျော့ချရေး (၂) ဘဏ္ဍရေးအရ ဗဟိုချုပ်ကိုင်မှု လျော့ချရေး (၃) အုပ်ချုပ်ရေးအရ ဗဟိုချုပ်ကိုင်မှု လျော့ချရေး တို့ဖြစ်ပေသည်။ ဗဟိုချုပ်ကိုင်မှု လျော့ချရေး လုပ်ငန်းစဉ်ကြီးတစ်ခုလုံး အောင်မြင်ဖို့အတွက် အထက်ပါလုပ်ငန်းစဉ် […]

မူအက်စတာ  အေးချမ်းလှတဲ့မနက်ခင်းလေးမှာ ကောင်းကင်ယံတစ်ခွင်လုံး အုံ့မိုင်းနေပြီး မိုးစက်လေးတွေက နေအိမ်ရဲ့သွပ်မိုးအဖျားကကို တစ်စက်ပြီးတစ်စက် စည်းချက်ညီညီနဲ့ ခုန်ဆင်းနေပါတယ်။ ဒီလိုမနက်ခင်းလေး မျိုးတွေမှာ စောင်အောက်မှာဘဲကွေးလို့ကောင်းတဲ့အချိန်ပေါ့။ ဒါပေမယ့် စောင်အောက်မှာ ဆက်ပြီးကွေးနေချင်ပေမယ့် လက်ပတ်နာရီလေးကို တစ်ချက် ကြည့်လိုက်တယ် အချိန်က နံနက်(၀၆းဝ၀)၊ ဩ.. ကယားပြည်နယ်အရှေ့တောင်ဖက်စွန်း၊ ထိုင်းနိုင်ငံနဲ့ နယ်နိမိတ်ချင်းထိစပ်နေတဲ့ နယ်စပ်မြို့လေးမယ်စဲ့ကို ခရီးသွားရမယ်လို့ အသိစိတ်ကဝင်လာတော့ ခရီးသွားဖို့ ပြင်ဆင်လိုက်ပါတယ်။ မိုးဖွဲလေးတွေက မြေပြင်တစ်ခွင်က ချိုင့်ခွက်လေးတွေမှာ နေရာယူကြပြီး အချို့ကတော့ သစ်ရွက်လေး တွေပေါ်ကတစ်ဆင့် မြေပြင်ပေါ်ကို ဆင်းသက်လာကြတယ်။ မြောက်ဖက်ကလေတွေလည်း အရပ်ရပ်က တိမ်စိုင်တွေကို အလျင်အမြန်ပင့်ဆောင်လာနေတာကိုလည်း တွေ့မြင်နေရတယ်။ ဒီရာသီအချိန်အခါမျိုးမှာ သစ်ပင်၊ ပန်းမာလ်တွေအကောင်းဆုံး ရှင်သန်ကြီးထွားဖို့အတွက် လုံလောက်တဲ့ ပြင်ဆင်ချိန်လည်းဖြစ်ပါတယ်။ အိမ်ဘေးပတ်လည်မှာတော့ […]