ကျော်စိုးသူ ရေးသားသည်။ အစိုးရသစ်သက်တမ်း ၂ နှစ်ခွဲကာလ ကြာလွန်လာပြီဖြစ်သော်လည်း နယ်ပယ်တိုင်းတွင် ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးများ ပျောက်ဆုံးနေသော အစိုးရစနစ်ကို တွေ့ရပေသည်။ ငြိမ်းချမ်းရေး ခေါင်းစဉ်အောက်တွင်သာ စုပြုံနေကြပြီး ကျန်ကဏ္ဍများတွင် ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးလုပ်ငန်းစဉ် များ နှောင့်နှေးကြန့်ကြာနေသည်ကို သတိချပ်မိပါသည်။ ဥပဒေပြုရေး၊ အုပ်ချုပ်ရေး နှင့် တရားစီရင်ရေးမဏ္ဍိုင်များအကြား ပွတ်တိုက်မှုများ သိသိသာသာလျော့ကျလာသည်ကိုလည်း တွေ့ရပေသည်။ နိုင်ငံရေးကိုစိတ်ဝင်စားသော နိုင်ငံသားတစ်ယောက်အနေဖြင့် အထက်ပါအခြေအနေများကို တွေ့မြင်ရသည်မှာ နိုင်ငံတော်နှင့် ပြည်သူအတွက် စိုးရိမ်မိပေသည်။ ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရ ပထမဦးစွာပေါ်ပေါက်လာခဲ့သော ဦးသိန်းစိန်အစိုးရလက်ထက်တွင်လည်း ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးများကို ပထမလှိုင်း၊ ဒုတိယလှိုုင်းနှင့် တတိယလှိုင်းဟူ၍ သတ်မှတ်ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးများ ဆောင်ရွက်ခဲ့တာတွေ့ရပေသည်။ အထိုက်အလျောက်အောင်မြင်မှုများ ရရှိခဲ့ပေမယ့် တတိယလှိုုင်းတွေတော့ ဗျူရိုကရေစီနှင့် ထိပ်တိုက်တွေ့ကာ နောက်ပြန်လန်ခဲ့ရပေသည်။ ထို့ကြောင့် အစိုးရစနစ်ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးလုပ်ငန်းစဉ်များမှာ […]

သျှံထွန်းတောက် ရေးသားသည်။ ၂၀၁၈ ခုနှစ် ဩဂုတ်လ ၁ ရက်နေ့ကစပြီး မြန်မာနိုင်ငံကုမ္ပဏီများ ဥပဒေအသစ်ဟာ စတင်အသက်ဝင် လာမှာဖြစ်ပါတယ်။ ယခင်ကတော့ ကုမ္ပဏီတည်ထောင်ခြင်းဆိုင်ရာ ကိစ္စတွေအတွက် မြန်မာနိုင်ငံကုမ္ပဏီများ အက်ဥပဒေ (၁၉၁၄) ကို အသုံးပြုခဲ့တာဖြစ်ပါတယ်။ ယခုဥပဒေအသစ် (၂၀၁၇) ကအဟောင်းနဲ့ဘာတွေ ကွာခြားလာမှာလဲဆိုတာကတော့ ကုမ္ပဏီလုပ်ငန်း လုပ်ကိုင်နေသူအတော်များများ သိချင်နေကြတဲ့ အကြောင်းအရာတစ်ရပ်ပဲ ဖြစ်ပါလိမ့်မယ်။ ဒါ့ကြောင့် ကုမ္ပဏီဥပဒေအသစ်အရ ဘာတွေ ကြိုတင်ပြင်ဆင်ထားရမလဲဆိုတာ သိရှိထားဖို့လိုပါတယ်။           ဥပဒေအဟောင်းမှာတုန်းက ကုမ္ပဏီတစ်ခုတည်ထောင်ဖို့ အနည်းဆုံး ဒါရိုက်တာ(၂)ဦးလိုအပ်ခဲ့ပါတယ်။ ဒီလိုဆိုတော့ ကုမ္ပဏီတည်ထောင်လိုသူအနေနဲ့ မိမိတစ်ဦးတည်းနဲ့ ကုမ္ပဏီ တည်ထောင်လို့မရဘဲ ဒါရိုက်တာ အနည်းဆုံး(၂)ဦးဖြစ်ဖို့ အခြားတစ်ဦးကိုမဖြစ်မနေ ရှာဖွေရပါတယ်။ ဒီလို ရှာဖွေထည့်သွင်းရာက အကျိုးအမြတ်ခွဲဝေမှု၊ […]

ဘိုထီး (ငွေတောင်ပြည်) ရေးသားသည်။ စည်းလုံးခြင်းဟာအောင်မြင်ခြင်းနှင့်တိုက်ရိုက်အချိုးကျတယ် ဆိုပေမယ့် ဒီနေ့ဒီအချိန်ထိ မြန်မာ့ဒီမိုကရေစီခရီးလမ်းမှာတော့ စည်းလုံးခြင်းဟာအောင်မြင်ခြင်းနှင့် တိုက်ရိုက်အချိုးမကျနိုင်သေးပါဘူး။ ဘာကြောင့်လဲဆိုရင် တန်းတူအခွင့်အရေးအတွက် မကြာခဏပြောဆိုဆွေးနွေးကြပေမယ့် စည်းလုံးညီညွှတ်မှုအတွက် ပြောဆိုဆွေးနွေးတာတွေ မရှိသလောက် နည်းပါးတာကြောင့် ဖြစ်ပါတယ်။ ပြဿနာတစ်ခုကိုဖြေရှင်းတဲ့အခါမှာဘက်မလိုက်ဘဲ မျှမျှတတဖြေရှင်းမယ်ဆိုရင် ပြဿနာအားလုံးပြေလည်နိုင်ပေမယ့် တန်းတူအခွင့်အရေးတွေ တောင်းဆိုတဲ့အခါမှာ တောင်းဆိုချက်တွေက ဘယ်လောက်ပဲတရားမျှတနေပါစေ စည်းလုံးညီညွှတ်မှုမပါပဲ အခွင့်အရေးတစ်ခုရရှိဖို့ မလွယ်ကူပါဘူး။ စည်းလုံးညီညွတ်မှူကိုအခြေခံတဲ့ တောင်းဆိုချက်တွေကသာ အခွင့်အရေးတစ်ခုကို အခက်အခဲမရှိရရှိနိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ စည်းလုံးညီညွတ်ခြင်းဟာ အရာရာတိုင်းကိုအောင်မြင်အောင် လုပ်ဆောင်နိုင်ခဲ့တယ်ဆိုတာလူတိုင်းသိရှိထားပေမယ့် တစ်ဦးနှင့်တစ်ဦးအကြားစည်းလုံးညီညွတ်မှုတစ်ခုကိုမတည်ဆောက်ချင်ကြတာဘာကြောင့်ပါလဲ။ အဓိကအကြောင်းရင်းကတော့ အခွင့်အရေးတစ်ခုကိုတောင်းဆိုတဲ့အခါတိုင်းမှာ ဆန္ဒထက် မာနကိုသာဦးစားပေးတာကြောင့် ဖြစ်ပါတယ်။ တစ်နည်းအားဖြင့် သူတစ်ပါးရဲ့ဆန္ဒထက် ကိုယ့်ရဲ့ဆန္ဒကိုသာအလေးထားဦးစားပေးတာကြောင့်ပဲ ဖြစ်ပါတယ်။ တစ်ဦးနှင့် တစ်ဦးကြားမှာအတ္တတွေ၊ မာနတွေထားရှိနေသရွေ့ စည်းလုံးညီညွတ်မှုတစ်ခုကိုအကြွေးနှင့်သာတည်ဆောက်ချင်တဲ့စိတ်ဓာတ်တွေ ဆက်လက်တည်ရှိနေဦးမှာ ဖြစ်ပါတယ်။ […]

ကျော်စိုးသူ(လွှတ်တော်)Economic Development ရေးသားသည်။ အစိုးရသစ်သက်တမ်း ၂ နှစ်ခွဲ ကာလ ကြာလွန်လာပြီ ဖြစ်သော်လည်း နယ်ပယ်တိုင်းတွင် ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးများ ပျောက်ဆုံးနေသောအစိုးရစနစ်ကို တွေ့ရပေသည်။ ငြိမ်းချမ်းရေးခေါင်းစဉ်အောက်တွင်သာ စုပြုံနေကြပြီး ကျန်ကဏ္ဍများတွင် ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးလုပ်ငန်းစဉ်များ နှောင့်နှေးကြန့်ကြာနေသည်ကို သတိချပ်မိပါသည်။ ဥပဒေပြုရေး၊ အုပ်ချုပ်ရေး နှင့် တရားစီရင်ရေး မဏ္ဍိုင်များအကြား ပွတ်တိုက်မှုများ သိသိသာသာ လျော့ကျလာသည်ကိုလည်း တွေ့ရသည်။ နိုင်ငံရေးကို စိတ်ဝင်စားသော နိုင်ငံသားတစ်ယောက်အနေဖြင့် အထက်ပါအခြေအနေများကို တွေ့မြင်ရသည်မှာ နိုင်ငံတော်နှင့် ပြည်သူအတွက် စိုးရိမ်မိပေသည်။ ၂၀၀၈ ဖွဲ့စည်းပုံအခြေခံဥပဒေအရ ပထမဦးစွာ ပေါ်ပေါက်လာခဲ့သော ဦးသိန်းစိန်အစိုးရလက်တက်တွင်လည်း ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးများကို ပထမလှိုင်း၊ ဒုတိယလှိုုင်းနှင့် တတိယလှိုင်းဟူ၍ သတ်မှတ်ပြုပြင်ပြောင်းလဲရေးများ ဆောင်ရွက်ခဲ့တာတွေ့ရပေသည်။ အထိုက်အလျောက်အောင်မြင်မှုများ ရရှိခဲ့ပေမယ့် တတိယလှိုုင်းတွေတော့ ဗျူရိုကရေစီနှင့် […]

ခူးကြူးဖဲကေး(ကရင်နီအမျိုးသား) ရေးသားသည်။ ကယား(ကရင်နီ) ပြည်နယ်ရဲ့ မယ်စဲ့ မဲဆန္ဒနယ် (၂)က မဲ ၇၂၅ မဲရလို့ လူဦးရေ သုံးသိန်းကျော်ရှိတဲ့ ပြည်နယ်မှာ ဝန်ကြီးချုပ် ဖြစ်လာတဲ့ ဦးအယ်လ်ဖောင်းရှိုဟာ ပြည်နယ်တစ်ခုရဲ့ သမိုင်း၊ ဖြစ်တည်မှု နဲ့ မတူကွဲပြားမှုကို အလေးထားတဲ့ အနေအထားမတွေ့ရတဲ့အပြင် တိုင်းရင်းသားနိုင်ငံရေးမဟာမိတ်တွေနဲ့ကိုပင် ပြေလည်အောင် ရှင်းလင်းနိုင်တဲ့ အနေအထားမတွေ့ရပါဘူး။ ဇွန်လိုင်လ (၁၆) ရက်နေ့၊ ၂၀၁၈ ပြည်နယ်အတွင်းမှာရှိတဲ့ တိုင်းရင်းသားလက်နက်ကိုင် တော်လှန်ရေးခေါင်းဆောင်များ၊ အရပ်ဖက်အဖွဲ့အစည်းများနဲ့ အမျိုးသားယဉ်ကျေးမှုရေးရာကော်မတီများကို တွေ့ဆုံးဆွေးနွေးတဲ့အချိန်မှာ ဗိုလ်ချုပ်ကြေးရုပ်မထားရှိရေး အကြောင်းပြပြီး နိုင်ငံရေးတက်ကြွလှုပ်ရှားသူများက ဆူပူမှုတွေလုပ်လာရင် ကိုင်တွယ်ဖို့ တပ်မတော်ကို တာဝန်ပေးအပ်သွားမယ်ဆိုတဲ့ ခြိမ်းခြောက်စကား ပြောကြားခဲ့တယ်။ ဆွေးနွေးညိုနှိုင်းပြီး အဖြေရှာတဲ့ နိုင်ငံရေးဆိုင်ရာယဉ်ကျေးမှုတစ်ရပ်ကို ကောင်းမွန်စွာနားမလည်တဲ့ […]

ခွန်အသန်း ရေးသားသည်။ ကန္တာရဝတီတိုင်း(မ်) ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းမြင်းရုပ် လွိုင်ကော်တွင်တည်မည့်ကိစ္စကို အကြောင်းပြု၍ ကယားပြည်နယ်နှင့် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း ဆက်စပ်မှု ရှိ/မရှိ အပြန်အလှန်ဆွေးနွေးငြင်းခုံမှုများ အွန်လိုင်းပေါ်တွင် ဆူဆူညံညံကြားမြင်နေရသည်။ မြန်မာပြည်၏လွတ်လပ်ရေးဖခင်ဖြစ်၍ ကယားပြည်နယ်တွင်လည်း ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်းရုပ်တု ထားရှိသင့်သည်ဟု အချို့ကထောက်ခံပြီး ကယားပြည်နယ်သည် သမိုင်းကြောင်းအရ သီးခြား လွတ်လပ်သော ကရင်နီပြည် အဖြစ် တည်ရှိခဲ့သဖြင့် ဗိုလ်ချုပ်အောင်ဆန်း၏ မြန်မာ့လွတ်လပ်ရေးကြိုးပမ်းမှုနှင့် သက်ဆိုင်ခြင်းမရှိဟု တဖက်က ထောက်ပြကြသည်။ ထို့ကြောင့် ယနေ့ကယားပြည်နယ် ဖြစ်နေသော ယခင်ကရင်နီပြည်နှင့် အင်္ဂလိပ်ကိုလိုနီပြုခဲ့သည့် မြန်မာ(Burma – ဗမာ)ပြည်ဆိုင်ရာနှင့် လက်ရှိမြန်မာနိုင်ငံအတွင်း ကယားပြည်နယ်(ကရင်နီပြည်) မည်ကဲ့သို့ ပါဝင်လာခဲ့ရသည်စသည့် သမိုင်းကြောင်းအနည်းငယ်ကို စုစည်း ဖော်ပြလိုပါသည်။ ၁။ သီးခြားလွတ်လပ်ခဲ့ကြောင်း နောက်ခံအကျဉ်း နှင့် သက်သေအထောက်အထား […]

ဘိုထီး (ငွေတောင်ပြည်) ရေးသားသည်။ တိုင်းရင်းသားခေါင်းဆောင်များအနေနဲ့ ပင်လုံကတိကဝတ်နှင့်အညီ ဖယ်ဒရယ်ပြည်ထောင်စုကို အမှန်တကယ်တည်ဆောက်ချင်တယ်ဆိုရင် ကိုယ့်ရဲ့အဖွဲ့အစည်းတွေကို ပြည်နယ်ကိုယ်စားပြုဖြစ်အောင် ဦးစွာမဖြစ်မနေ ပြုလုပ်ရမှာဖြစ်ပါတယ်။ ဘာကြောင့်လဲဆိုရင် ၁၉၄ရပင်လုံစာချုပ်ကိုချုပ်ဆိုတဲ့ တိုင်းရင်းသားခေါင်းဆောင်တွေဟာ ပြည်နယ်ဒေသကို ကိုယ်စားပြုတဲ့ခေါင်းဆောင်တွေ ဖြစ်နေလို့ပဲဖြစ်ပါတယ်။ လူမျိုးစုအနေနဲ့ လက်မှတ်ထိုးတာမဟုတ်ပဲ ပြည်နယ်ခေါင်းဆောင်အနေနဲ့သာ လက်မှတ်ထိုးထားတာ ဖြစ်ပါတယ်။ အမေရိကန်နိုင်ငံမှာ လူမျိုးပေါင်းစုံနေထိုင်တဲ့ နိုင်ငံဖြစ်ပေမယ့် ပြည်နယ်အရေးနဲ့ပတ်သက်လာရင် အင်မတန်မှစည်းလုံးညီညွှတ်တဲ့ နိုင်ငံတစ်နိုင်ငံဖြစ်ပါတယ်။ အားလုံးဟာ ပြည်နယ်ဒေသကိုသာ ကိုယ်စားပြုတဲ့လူမျိုးစုတွေဖြစ်ကြပါတယ်။ ဒါကြောင့် ဒီနေ့ထိကမာ္ဘ့ဖက်ဒရယ်နိုင်ငံအဖြစ် ဆက်လက်ရပ်တည်နိုင်ခဲ့တာပါ။ အဖွဲ့အစည်းအချင်းချင်းပူးပေါင်းမှသာ နိုင်ငံတစ်ခုကို ကိုယ်စားပြုနိုင်မှာဖြစ်သလို လူမျိုးစုအချင်းချင်းပူးပေါင်းမှသာ ပြည်နယ်ဒေသကို ကိုယ်စားပြုနိုင်မှာ ဖြစ်ပါတယ်။ ရဲဘော်သုံးကျိတ်ဝင်ဖြစ်ကြတဲ့ မြန်မာ့လွတ်လပ်ရေးခေါင်းဆောင်ကြီးတွေဟာ မြန်မာတစ်နိုင်ငံလုံးကို ကိုယ်စားပြုနိုင်ခဲ့တာကြောင့် မြန်မာ့လွတ်လပ်ရေးကို ရယူနိုင်ခဲ့ကြပေမယ့် ဖဆပလ အစိုးရဟာမြန်မာတစ်နိုင်ငံလုံးကို ကိုယ်စားပြုနိုင်ခဲ့တာကြောင့် ၁၉၆၂ခုနှစ်၊ […]

ကျော်စိုးသူ(လွှတ်တော်)Economic Development ရေးသားသည်။ ကျွန်တော် လွှတ်တော်သို့ရောက်တာ (၁၀) လနီးပါးကြာခဲ့ပြီဖြစ်ပါသည်။ မိခင်ဌာနဖြစ်သော ဘတ်ဂျက်ဌာန၊ ကိုယ်ရေးအရာရှိအဖြစ် တွဲဘက်တာဝန်ထမ်းဆောင်ခံရသော ကယားပြည်နယ်အစိုးရအဖွဲ့တို့တွင် လေ့လာဆည်းပူးခဲ့ရသော အသိပညာများဖြင့် မိမိနကိုယ်ကတည်းက လုပ်ကိုင်ဆောင်ရွက်ချင်ခဲ့သော လွှတ်တော်များ အားကောင်းရေးအတွက် ဆောင်ရွက်ခဲ့သည်။ ၂၀၁၂ ခုနှစ် လောက်ကတည်းက ကျွန်တော်တွေ့မြင်ဝေဖန်ခဲ့သော ဒေသလွှတ်တော်တွေကို ထွေ/အုပ်လောင်းရိပ်အောက်မှ ခွဲထုတ်ကာ သီးခြားရပ်တည်စေဖို့ အကြံပြုချက်များမှာ ၂၀၁ရ ဧပြီလ (၁) ရက်နေ့တွင် စတင်အသက်ဝင်လာခဲ့တာကို တွေ့ရပါသည်။ ပြည်နယ်နှင့် တိုင်းဒေသကြီး လွှတ်တော်များကို ထွေ/အုပ်အောက်မှ ခွဲထုတ်၍ ပြည်ထောင်စုလွှတ်တော်၏ အောက်တွင်ထားကာ သီးခြားလွတ်လပ်သော လွှတ်တော်များအဖြစ် ဖွဲ့စည်းခဲ့ကြသလို ဒေသတွင်း ပါဝါဟန်ချက်ကို ထိန်းရန်အတွက် လွှတ်တော်ရုံးအကြီးအမှူးများကို ဒုတိယ ညွန်ကြားရေးမှူးချုပ်များအဖြစ် […]

အရေးကြီးတဲ့နိုင်ငံရေးဆိုင်ရာစိန်ခေါ်မှုတွေနဲ့ ကကြိုးပျက်နေသူကတော့ ကယား(ကရင်နီ)ပြည်နယ် ဝန်ကြီးချုပ်လို့ ဆိုရမယ့်သဘောမှာ ရှိပါတယ်။ ခေတ်ပေါ်နိုင်ငံရေး ရေချိန်၊ အတွေးအခေါ်၊ ပုံရိပ်တည်ဆောက်တတ်မှုကို မဆိုထားဘီ၊ ပေါ်ပြူလာကြိုက် နိုင်ငံရေးကိုတောင် ကောင်းမွန်စွာ မမောင်းနှင်းနိုင်တဲ့ သူ ဟု  မှတ်ချက်ပြုရမလို ဖြစ်နေပါပြီ။ နိုင်ငံရေးဆိုတာက အခြေစိုက်တဲ့လူထုတွေရဲ့ လူမှုရေး၊ စီးပွားရေး၊ ယုံကြည်မှုနဲ့ အခြေခံ ရေခံ ၊မြေခံ ဖြစ်တဲ့ သမိုင်းကြောင်းကို အကာကွယ်ပေးနိုင်တဲ့  အဝန်းအဝိုင်းကို ရည်သန်းတာပဲဖြစ်တယ်။ ဆိုတော့ဟုတ်ပြီ…. လူမှုအသိုင်းအဝိုင်းရဲ့ လိုအပ်တဲ့ လူမှုအကျိုးစီးပွားကို ကောင်းမွန်စွာ မကာကွယ်ပေးနိုင်သည့်တိုင်အောင် ရှိရင်းစွဲ အခြေအနေကို ပိုမို ဆိုးရွားစေတာကတော့ ပြဿနာ ရှိတယ်လို့ ယူဆရမှာပါ။ ဝန်ကြီးချုပ်ကိုယ်တိုင်ကိုက ယခင် မြန်မာနည်း၊ မြန်မာဟန် ဆိုရှယ်လစ်လမ်းစဉ်ဖြစ်တဲ့ […]

ခူးကြူးဖဲကေး(ကရင်နီအမျိုးသား)ရေးသားသည်။ (အာချေး(အင်ဒိုနီရှား)နိုင်ငံ၏ အခြေအနေများကို လေ့လာခြင်း) ငြိမ်းချမ်းရေးဖြစ်စဉ်တွင် လိုအပ်သော အခန်းကဏ္ဍများကို ဖြည့်ဆည်းရာ၌ အဓိကကျသော အချက်သည် အမျိုးသားပြန်လည်သင့်မြတ်ရေးနှင့် တရားဥပဒေစိုးမိုးရေး ဖြစ်ပါသည်။ မြန်မာနိုင်ငံ၏ ငြိမ်းချမ်းရေးဖြစ်စဉ်၌ လက်မှတ်ထိုုးရေးဖိအားပေးယုံမျှဖြင့် ထိရောက်မှုမရှိသေးသည်ကို သိပ်မဝေးလွန်လှတဲ့ သမိုင်းဆိုင်ရာ ငြိမ်းချမ်းရေးစာချုပ်များက သက်သေထူလျှက်ရှိသည်။ ငြိမ်းချမ်းရေးကဏ္ဍ အားကောင်းလာစေရန်အတွက် လိုအပ်သော ရေခံမြေခံအကြောင်းအရင်းမှာ ယုံကြည်မှု၊ ဆက်ဆံရေးအားကောင်းမှု၊ လိုအပ်သော အမျိုးသားတန်းတူရေးရရှိရေးနှင့် အာမခံချက်ရှိသည့် နိုင်ငံရေးဆိုင်ရာ ကတိကဝတ်များပေါ်ထွန်းလာရေးဖြစ်သည်။ အဘယ်ကြောင့်ဆိုသော် မြန်မာနိုင်ငံရေးလှုပ်ရှားမှုသည် အမျိုးသားရေးတန်းတူရေးအတွက် လက်နက်ကိုင်တော်လှန်ရတဲ့ အခြေအနေများကြောင့် ဖြစ်လေသည်။ ထိုအချင်းအရာကို လေ့လာရန်အင်မတန်မှ အရေးကြီးလေသည်။ ထိုကြောင့် အင်ဒိုနီရှားနိုင်ငံ၏ ဖြေရှင်းခဲ့ရပုံနဲ့ နည်းပညာအထောက်အကူပြုမှုများ၊ လူထုကာကွယ်ရေးအစိတ်အပိုင်းများ၊ ကာကွယ်ရေးနှင့် လုံခြုံရေးဆိ်ုင်ရာ သုံးသပ်ချက်စာတမ်းများ၊ နှစ်ဖက်တပ် […]